| Q | De tandarts vertelde mij dat de verstandskiezen eruit moeten. Toen ik vroeg om de verwijzing was ik verbaasd dat me verteld werd dat ze door hem zelf er uitgehaald zullen worden. Mijn vraag is of een tandarts dit wel kan en of het normaal is dat een tandarts dit zelf doet? |
|
| A | Vestandskiezen kunnen zowel door de tandarts als de kaakchirurg getrokken worden!
De moeilijkheidsgraad van het trekken kan van verstandskies tot verstandskies nogal verschillen. Een verstandskies met bijv. kromme wortels, scheve ligging en/of zich nog (gedeeltelijk) onder het tandvlees bevindend, zal moeilijker zijn dan een volledig doorgebroken verstandskies met rechte wortels.
Over het algemeen zou je kunnen zeggen dat wanneer de moeilijkheidsgraad toeneemt de tandarts eerder een verwijzing zal geven naar de vaak meer ervaren kaakchirurg. Er zijn ook tandartsen die veel ervaring hebben met chirurgische extracties en/of hiervoor speciale cursussen hebben gevolgd, logischerwijs zullen zij het overgrote deel van de verstandskiezen zelf verwijderen. |  |
|
| Q | Acht dagen geleden is mijn verstandskies getrokken, gelukkig heb ik weinig pijn gehad, alleen begon ik een week later een vieze smaak te krijgen, lijkt wel of er een niet echt pijnlijke ontsteking aanwezig is op de plek waar de kies zat. Wat kan het zijn en wat moet ik doen? |
|
| A | Het gevoel dat je een ontsteking hebt en de vieze smaak kunnen wijzen op een verstoorde wondgenezing. Het is verstandig de behandelend arts te raadplegen en deze de wond te laten bekijken! Wanneer de wond moelijk geneest kunnen er vaak voedselresten in achterblijven.
Deze voedselresten remmen de genezing en kunnen ook samen met de ontsteking een vieze smaak veroorzaken. Regelmatig spoelen van de wond met een spuitje gevuld met lauw (zout) water kan nu helpen de genezing te bespoedigen. Uiteindelijk zal de wond over het algemeen na enkele weken weer dicht en genezen zijn. | |
|
| Q | Enkele dagen geleden is mijn verstandskies rechtsonder getrokken. De pijn wordt echter steeds erger in plaats van minder. Hoe kan dat nou, is het aan het ontsteken? |
|
| A | Bij een klein percentage (2-5%) van de extracties van verstandskiezen, ontstaat er een ontsteking van de holte (alveole) waarin een tand of kies zat. Deze ontsteking wordt een alveolitis of dry socket genoemd.Bij alveolitis zal de dagen na het trekken, de wond steeds gevoeliger worden. De holte van de tand/kies is dan ook niet meer gevuld met een stolsel. Raadpleeg de behandelend arts en laat de wond bekijken.
Bij een normale wondgenezing speelt het bloedstolsel in de holte een belangrijke rol. Vanuit de wanden van de holte zijn bindweefselcellen in staat om in het stolsel te migreren. Langzaam (ongeveer 1 maand) wordt dit dan omgezet in jong bot, met daaroverheen tandvlees. Van groot belang is dan ook dit stolsel te laten zitten. Bijt na het trekken een half uur op een gaasje en spoel de eerste dagen niet te hard. Helaas is het bij jou toch ontstoken geraakt.
Het werkingsmechanisme waarom soms dit stolsel verdwijnt en een ontsteking ontstaat is niet helemaal opgehelderd. Er zijn in ieder geval meerdere oorzaken in het spel. Wel is bekend dat sommige factoren de kans hierop groter maken: Roken, gebruik van de pil, een al aanwezige ontsteking en des te moeilijker het trekken gaat, des te groter de kans op alveolitis.
Als eenmaal alveolitis is geconstateerd, is er weinig aan te doen. Deze vervelende ontsteking zal na 1 tot 2 weken vanzelf overgaan. Regelmatig uitspoelen van de holte met lauw (zout) water voorkomt dat er voedselresten in achterblijven en kan de genezing bespoedigen. Dit kan veelal makkelijk gedaan worden met een speciaal spuitje de monoject, welke veel praktijken in huis hebben. De behandelend arts kan pijnstillers voorschrijven om deze periode zo goed mogelijk door te komen.
In sommige gevallen wordt de monoject met een antimicrobieel middel gevuld zoals waterstofperoxyde 1,5% of chloorhexidine 0,12-0,2%. Het is ook mogelijk een gaasje met een desinfecterend middel in de holte te stoppen. Vervelend dat je nog steeds last hebt, maar als het goed is moet dit nu elke dag minder worden totdat de wond genezen is. | |
|
| Q | Wanneer worden verstandskiezen verwijderd? |
|
| A | Vaak wordt gewacht met het verwijderen van verstandskiezen tot ze door het tandvlees heen gebroken zijn. Hierdoor heeft de tandarts of kaakchirurg meer zicht/grip, ligt de kies minder in het bot en hoeft er o.a. minder gesneden te worden om deze te verwijderen, waardoor de wond en ook de napijn minder groot is.
Soms worden verstandskiezen verwijderd als ze klachten geven, zoals in het eerdere voorbeeld, maar in andere gevallen worden ze in een eerder stadium preventief verwijderd. In dit soort gevallen moet een afweging worden gemaakt tussen mogelijk toekomstige klachten als ze niet verwijderd worden en de klachten die kunnen ontstaan door het verwijderen!
In elke individuele situatie zal een afweging gemaakt worden, dit gebeurt natuurlijk in samenspraak tussen patiënt en behandelend arts, waarbij de voordelen tegen de mogelijke nadelen/complicaties zullen worden besproken.
Een belangrijke factor voor de besluitvorming is ook de leeftijd. Het verwijderen van verstandskiezen is geen lichte ingreep en kan daarom bij voorkeur op jong volwassen leeftijd gebeuren. Het lichamelijk herstel zal dan beter zijn; voor een goed herstel van het kaakbot is het zelfs zeer belangrijk dat de operatie voor het 25e levensjaar uit te voeren.
Verstandskiezen hoeven natuurlijk niet altijd verwijderd te worden. De verstandskies breekt dan vaak goed en recht door en kan ook worden schoongehouden. Bespreek met je tandarts de situatie en prognose van je verstandskiezen! | |
|
